Niezwykłe odkrycie podczas remontu MCK. Stalowe szyny chroniły dawny skarbiec

Zanim parter kamienicy "Pod Kruki" przy Rynku Głównym zyska nową funkcję, remont odsłonił fragmenty historii budynku. W ścianach i podłodze odkryto stalowe szyny, które najprawdopodobniej chroniły dawne pomieszczenie bankowe działające w tym miejscu niemal sto lat temu.

Remont z historią w tle

Trwa remont zabytkowej kamienicy „Pod Kruki”, w której swoją siedzibę ma Międzynarodowe Centrum Kultury. Inwestycja za ponad 13 mln zł, współfinansowana ze środków unijnych ma przede wszystkim odmienić część parteru budynku – miejsce po dawnej restauracji zostanie przekształcone w nową przestrzeń MCK z księgarnią, kawiarnią i salą edukacyjną.

Podczas remontu budownicy trafili na ślad historii kamienicy. Prace odsłoniły stalowe szyny kolejowe, wmurowane w ściany i podłogę. Wszystko wskazuje na to, że były elementem zabezpieczeń dawnego bankowego skarbca.

Skarbiec w głębi kamienicy

Nietypowego odkrycia dokonano w pomieszczeniu, które po remoncie będzie pełnić funkcję sali edukacyjnej. Szyny są najprawdopodobniej pamiątką z okresu dwudziestolecia międzywojennego, kiedy w tej części budynku funkcjonowała kasa bankowa.

– W pewnym momencie był tu bank i najprawdopodobniej w tym pomieszczeniu znajdował się skarbiec. Chroniono go wzmocnieniami z szyn stalowych w ścianach i w podłodze, żeby zapobiec podkopom czy detonacjom, za pomocą których próbowano ówcześnie dostawać się do sejfów – tłumaczy Mariusz Soczówka, inżynier budynku MCK.

Takie rozwiązania miały utrudnić włamywaczom sforsowanie zabezpieczeń od dołu lub od strony sąsiednich zabudowań. Wzmocnienia odkryto w pomieszczeniu znajdującym się w głębi kamienicy, bez dostępu do światła dziennego i przylegającym do ściany sąsiedniego budynku. Jego położenie dodatkowo wskazuje, że mogło pełnić funkcję szczególnie chronionej części dawnego banku.

Remont kamienicy MCK przy Rynku 25
Remont kamienicy MCK przy Rynku 25
Krzysztof Kalinowski/LoveKraków.pl

Pozostaną nieruszone

Stalowa konstrukcja sprzed lat zachowała się w bardzo dobrym stanie, ale dla ekipy prowadzącej remont stała się dodatkowym wyzwaniem budowlanym.

Odkryte szyny kolejowe będziemy musieli w jakiś sposób pokonać. Stanowi to dla nas pewien problem, bo niezbędne będą nowe instalacje. Nie będziemy ich jednak rozbierać ani niszczyć. W tym miejscu powstanie sala edukacyjna, a ściany zostaną wykończone panelami wygłuszającymi. Szyny zostaną przykryte, ale bezpiecznie zachowamy je w strukturze budynku.
Mariusz Soczówka, inżynier budynku MCK

Po zakończeniu prac budowlanych dawny skarbiec zmieni się w nowoczesną przestrzeń warsztatową. Jak zaznacza dyrektorka MCK Agata Wąsowska-Pawlik, nowe pomieszczenie pozwoli instytucji prowadzić działalność edukacyjną na większą skalę niż dotychczas.

Stara podłoga i kasa biletowa

Szyny to niejedyny ślad dawnych funkcji budynku, które odsłonił remont. W trakcie prac okazało się również, że pod współczesnymi płytami zachowała się część starszej podłogi. Choć nie pochodzi z najstarszego okresu historii kamienicy, MCK zdecydowało się ją zachować jako element historii miejsca.

Nie jest to podłoga z XIX wieku ani nawet z okresu międzywojennego, ale jest to młodsze dziedzictwo. Pamiętajmy, że w tej kamienicy przez lata bardzo dużo się działo, były różne adaptacje i przebudowy. Chcemy zachować te ślady, które pokazują kolejne etapy życia tego budynku.
Agata Wąsowska-Pawlik, dyrektorka MCK

Podczas wykonywania nowych przebić w ścianie, które połączą przestrzeń po dawnej restauracji z głównym holem instytucji, odkryto także niewielką kanciapę – kiedyś sprzedawano w niej bilety do Kina Pod Baranami.

Prace remontowe w kamienicy mają potrwać do listopada 2026 roku. Pierwszą wystawę w odnowionej siedzibie MCK będzie można odwiedzić wiosną 2027 roku.