Wulkany, komety i początki życia. UJ zaprasza na Planetary Day

24 października na Wydziale Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Jagiellońskiego odbędzie się Planetary Day. To otwarta dla publiczności część konferencji Planetary Science Conference 2026.

Między godziną 17 a 20 w budynku przy ul. prof. Stanisława Łojasiewicza 11 w Krakowie zaplanowano trzy prelekcje popularnonaukowe. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny, obowiązuje jednak wcześniejsza rejestracja internetowa.

Prelekcje otworzy dr Bartosz Pieterek z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu wystąpieniem poświęconym wulkanizmowi w Układzie Słonecznym. Badacz opowie o wygasłym wulkanie Olympus Mons na Marsie, śladach aktywności wulkanicznej na Wenus oraz gwałtownych erupcjach na Io, jednym z księżyców Jowisza. 

Omówiony zostanie również kriowulkanizm występujący na lodowych księżycach, gdzie zamiast magmy wydobywa się woda lub materiał lodowy, a także wulkaniczna przeszłość ziemskiego Księżyca i kwestia potencjalnego wykorzystania zasobów ciał niebieskich.

Od komet po powstawanie życia

O godz. 18 dr Piotr Guzik z Obserwatorium Astronomicznego UJ przedstawi tematykę badań nad kometami i obiektami międzygwiazdowymi. W trakcie wykładu przybliżone zostaną trzy zidentyfikowane dotąd obiekty przybyłe spoza naszego układu: 1I/ʻOumuamua, 2I/Borisov oraz odkryty w 2025 roku 3I/ATLAS. Prelegent poruszy również kwestię prowadzonych przez siebie badań nad pochodzeniem wody na Ziemi.

Ostatni wykład, zaplanowany na godz. 19 poprowadzi dr Tomasz Zajkowski z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Naukowiec przedstawi stan badań nad początkami życia, wyjaśniając powstawanie aminokwasów z prostych związków chemicznych oraz rolę cząsteczek RNA we wczesnych etapach ewolucji. 

W wystąpieniu przeanalizowane zostaną warunki panujące przy kominach hydrotermalnych na dnie oceanów jako potencjalnym środowisku przedbiologicznym, a także możliwości zachodzenia analogicznych procesów na innych obiektach we wszechświecie.