Na Wesołej otwarto 11 pracowni. Można tu zrealizować swój pomysł

Ktoś ma pomysł na mebel, ale nie ma miejsca ani sprzętu, żeby go wykonać. Ktoś inny chce naprawić ubranie, sprawdzić projekt na drukarce 3D albo zrobić zdjęcie produktu, który zamierza sprzedawać. Przy ul. Śniadeckich 3 znajdą pracownie, urządzenia i osoby, które pomogą przejść od pomysłu do gotowego przedmiotu.

W piątek oficjalnie otwarto nową siedzibę FabLab Małopolska na Wesołej. Na blisko 550 mkw. powstało 11 specjalistycznych pracowni. Można w nich pracować między innymi z drewnem, tkaniną, elektroniką i ceramiką, drukować w 3D, fotografować oraz korzystać z technologii wirtualnej rzeczywistości. FabLab organizuje zajęcia, ale przewiduje też możliwość samodzielnej pracy nad własnym projektem.

Od projektu do rzeczy, którą można wziąć do ręki

FabLab Małopolska działa od 2018 roku. W nowej siedzibie różne etapy pracy można połączyć w jednym miejscu: przygotować projekt, sprawdzić go na dostępnych urządzeniach, poprawić, a następnie wykonać prototyp albo gotowy egzemplarz.

– Mamy tutaj m.in. pracownię stolarską, tapicerską, krawiecką, fotograficzną, pracownię druku, pracownię projektowania ubioru czy wirtualnej rzeczywistości – wylicza Katarzyna Olesiak, prezes Agencji Rozwoju Miasta Krakowa.

Jak tłumaczy, pracownie pozwalają testować pomysły, zanim staną się gotowymi produktami. Mogą z nich korzystać zarówno osoby zainteresowane rzemiosłem, jak i te, które projektują własne przedmioty.

– To, co zostaje zaprojektowane bardzo często na papierze czy w komputerze, później może zostać przetestowane na urządzeniach czy też na wyposażeniu, które mamy w FabLabie – wyjaśnia Olesiak. Dodaje, że efektem może być pojedynczy, niepowtarzalny przedmiot, a nie wyrób z produkcji seryjnej.

Miejsce także dla tych, którzy nigdy nie trzymali wiertarki

Nie trzeba jednak przychodzić z gotowym projektem. Pierwszym krokiem może być nauka szycia, pracy z drewnem albo obsługi narzędzi. Podczas otwarcia marszałek województwa Łukasz Smółka zwracał uwagę, że FabLab może służyć zarówno przedsiębiorcom, jak i osobom, które chcą zdobyć umiejętności przydatne na co dzień. Podawał przykład profesjonalnego fotografowania produktów, ale też prostych domowych napraw.

– Mogą z tego miejsca skorzystać również młodzi ludzie, którzy chcieliby wziąć wiertarkę do ręki, zapoznać się z taką codzienną rzeczywistością, z tym, co w domu jest potrzebne – mówił Smółka.

– Jako Małopolska bardzo mocno inwestujemy w rozwój pasji i talentów wśród dzieci i młodzieży. FabLab jest takim miejscem, gdzie od wejścia widać, że tutaj pasja i talenty wśród młodzieży są odkrywane. Nie ma cenniejszej inwestycji w przyszłość jak inwestowanie w młodego człowieka – zwracał uwagę marszałek.

Zajęcia dla dzieci, dorosłych i seniorów

Barbara Grodowska, prezes Fundacji Inteligentna Małopolska, która prowadzi FabLab, podkreśla, że uczestników trudno przypisać do jednej grupy wiekowej.

– Przychodzą do nas przedszkolaki, studenci, uczniowie szkół średnich, podstawowych, ale również i seniorzy – wylicza. Z pracowni mogą korzystać także naukowcy, którzy chcą przygotować prototyp i sprawdzić swój pomysł w praktyce.

FabLab prowadzi zajęcia dla grup szkolnych i przedszkolnych, kursy oraz warsztaty. Zainteresowani mogą też rozwijać własne projekty. Barbara Grodowska mówi, że uczestnicy szczególnie cenią możliwość zobaczenia efektu swojej pracy: gotowego przedmiotu, który wcześniej istniał tylko jako pomysł.

Nie każdy projekt musi być duży. Można zacząć od uszycia torby czy nauczenia się obsługi maszyny, a z czasem wrócić z bardziej złożonym planem. Zespół FabLabu ma jednak na koncie również efektowne realizacje. Grodowska wspomina o replice rakiety Saturn wysokiej na 5,5 metra, wykonanej z elementów wydrukowanych w 3D. Innym przykładem jest duże serce z druku 3D, prezentowane między innymi na Wawelu i podczas kongresów kardiologicznych.

Jak samodzielnie korzystać z pracowni?

Warsztaty prowadzone przez edukatorów to jedna z możliwości. FabLab przewiduje również samodzielną pracę dla osób, które chcą wracać do pracowni i realizować własne pomysły. Najpierw trzeba jednak przejść szkolenie stanowiskowe i szkolenie BHP, żeby poznać zasady obsługi urządzeń i bezpiecznej pracy. Niezbędne są również zapisanie się i rejestracja.

Dostępna jest także oferta abonamentowa. Informacje o aktualnych zajęciach, zapisach i zasadach korzystania z przestrzeni FabLab publikuje na swojej stronie internetowej oraz w mediach społecznościowych.

MARR zapewnia funkcjonowanie

Za rozwojem FabLab Małopolska stoi Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego. Spółka stworzyła tę inicjatywę i co roku przeznacza część swojego zysku netto na jej funkcjonowanie. Jej prezes Marcin Kozik podkreśla, że wraz ze wzrostem zysków MARR zwiększyło się również wsparcie dla FabLabu.

– FabLab Małopolska to miejsce rozwoju, edukacji, miejsce zdobywania nowych umiejętności przez najmłodszych mieszkańców województwa małopolskiego jak i przez naszych seniorów – zwraca uwagę.

Pytany o nową siedzibę, wskazuje pracownie, w których mieszkańcy mogą zdobyć konkretne umiejętności.

– Naprawdę jest z czego korzystać i mogą z tego korzystać wszyscy mieszkańcy województwa małopolskiego – komentuje Kozik.

Przedsięwzięcie na Wesołej powstało w partnerstwie dwóch instytucji. Agencja Rozwoju Miasta Krakowa, jako lider projektu, udostępniła przestrzeń, którą wyremontowano i wyposażono. Fundacja Inteligentna Małopolska jest partnerem projektu i prowadzi tu zajęcia, kursy oraz warsztaty.

Wartość projektu „FabLab Małopolska w Krakowie” przekracza 5,6 mln zł. Ponad 4,8 mln zł pochodzi z programu Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021–2027.

Marszałek Łukasz Smółka podkreślał podczas otwarcia, że pracownie na Wesołej mają służyć mieszkańcom całego województwa, nie tylko krakowianom. Mówił też o możliwości rozwijania podobnych miejsc w innych częściach Małopolski. Działają obecnie trzy tego typu przedsięwzięcia, a jego ambicją jest, by w przyszłości podobne pracownie były dostępne w każdym powiecie.