Plan naprawy planu. Kiedy Kraków wyjdzie z planistycznego niebytu?

Kraków nie ma planu ogólnego ani strategii – dwóch najważniejszych dokumentów, które określą przyszłość miasta na najbliższe 20-30 lat. 

Choć prace nad nimi zaczęły się jeszcze za kadencji Jacka Majchrowskiego i były kontynuowane w trakcie krótkich rządów Aleksandra Miszalskiego, opinia publiczna nie poznała choćby szkiców tych dokumentów, nie mówiąc o projektach pod konsultacje.

Wiceprezydent Krakowa Karol Wałachowski zapowiedział, że czas zapełnić planistyczną próżnię, aby można było zająć się procedowaniem projektów ZPI, mogących być dodatkowym źródłem dochodów miasta, czy też tworzeniem planów miejscowych na terenach, gdzie ich jeszcze nie ma.

Kraków zawsze był prymusem

Nasze miasto słynęło z innowacyjnych programów i stało w pierwszym szeregu miast wdrażających konkretne rozwiązania. W przypadku planu ogólnego Kraków jest maruderem. Dodatkowo gabinet Łukasza Gibały rozważał wyrzucenie do kosza obecnej wersji. Stanęło jednak na innym rozwiązaniu.

– Z tego względu, że jesteśmy tak mocno spóźnieni jako miasto, zdecydowaliśmy się na pewien program naprawczy, po to, żeby ratować te dokumenty, które są teraz przygotowane, i po to, żeby to zrobić znacznie szybciej, niż gdybyśmy mogli zaczynać od nowa – mówi Karol Wałachowski.

Program naprawczy planu

Wiceprezydent ocenia, że planowanie przestrzenne w Krakowie odbywało się za zamkniętymi drzwiami, co rodziło wiele „teorii spiskowych” i kontrowersji.

– No więc my chcemy podejść do tego zupełnie inaczej – stwierdza Wałachowski.

Co to oznacza? Zapowiedzi dotyczą przejrzystości i udziału mieszkańców w całym procesie. Ponownie mają być przeanalizowane zgłoszone uwagi. 

Proces powstawania planu ogólnego ma być natomiast przedstawiony w sposób zrozumiały dla laika. Ma powstać również rejestr, w którym znajdzie się cały proces decyzyjny dotyczący danych obszarów wraz z wytłumaczeniem, dlaczego dany teren otrzymał taką funkcję, a nie inną.

– Chcemy, by mieszkańcy też mogli się w tym wszystkim odnaleźć i też mogli wziąć w tym wszystkim udział – deklaruje zastępca Łukasza Gibały.

Karol Wałachowski zdaje sobie sprawę, że proces uchwalania planu rodzi masę napięć, ale sztuką jest zarządzanie nimi.

Nowością mają być prekonsultacje. Te odbędą się w pierwszym kwartale przyszłego roku. Projekt planu ma być gotowy w przyszłym roku. Władze uważają, że pod koniec 2027 lub na początku 2028 roku plan ogólny mógłby zostać przyjęty.

Wałachowski wskazuje, że odziedziczone po poprzednikach projekty nie były zbieżne ze strategią – choćby w kwestii predykcji liczby mieszkańców miasta. W poszczególnych wersjach planu różne funkcje pojawiały się na terenie Rybitw – raz były przeznaczone w całości pod mieszkania, by w kolejnej wersji faworyzować przemysł.

– Tak naprawdę tam brakowało jakiejś diagnozy, brakowało jakiegoś celu, jakiegoś przywództwa politycznego, w jaką stronę to wszystko ma iść – uważa.

Taka strategia przeszłaby w 2004 roku

Gabinet prezydenta Gibały ma jeszcze jedno bardzo ważne zadanie: poprawienie projektu strategii.

– Poprzednia administracja zamówiła koreferaty, czyli taką ekspercką ocenę właśnie tego typu dokumentów. Okazało się, że ta strategia jest bardzo mocno ogólna. Określa całą masę różnych celów bez żadnej hierarchii. To jest dokument, który, tak naprawdę, w mojej ocenie w 2004 roku byłby całkiem niezły – mówi Wałachowski.

Na 2026 rok to nie wystarczy. Według wiceprezydenta dokument ten powinien wskazywać nie tylko na to, czego Kraków chce, ale również na to, co jest niepożądane w mieście.

– To jest strategia, która mówi, że chcemy robić wszystko, chcemy być piękni, młodzi, bogaci – parafrazuje Jacka Majchrowskiego wiceprezydent, jednocześnie przypominając, w jakiej sytuacji jest budżet Krakowa. A ta jest kiepska.

– Jeśli chcemy mówić o sensownych politykach rozwojowych, to musimy mieć jakieś priorytety – podkreśla.