Jerzy Trela. Wspominamy legendę krakowskich teatrów

fot. Krzysztof Kalinowski/LoveKraków.pl

„Na deskach STU, Rozmaitości i Starego Teatru Jerzy Trela nieprzerwanie, każdym swoim spektaklem uchylał przed nami – wierną widownią – rąbka Absolutu” – napisał w księdze kondolencyjnej prezydent Krakowa Jacek Majchrowski.

Jerzy Trela zmarł 15 maja w wieku 80 lat. Wybitny aktor teatralny, filmowy i telewizyjny. Współtwórca Krakowskiego Teatru Scena STU i Honorowy Obywatel Krakowa.

– Gigant nas opuścił. Był Wielki, bardzo „krakowski” i jednocześnie klasy światowej. Genialny w rzemiośle i perfekcyjny w podejściu do aktorstwa. To wielka strata dla naszej kultury. Jerzy Trela nie żyje. O aktorstwie mówił: Trzeba balansować między męką a przyjemnością – napisał na Twitterze Bogdan Zdrojewski, były minister kultury.

Wiadomość o śmierci Jerzego Treli wstrząsnęła całym środowiskiem teatralnym i filmowym. Był nie tylko wybitnym aktorem, ale także cenionym pedagogiem i przyjacielem. Od młodzieńczych lat związany z Krakowem. To właśnie tu rozpoczął przygodę z aktorstwem.

Pierwsze kroki na scenie

Jerzy Trela przyszedł na świat we wsi Leńcze. Chociaż pochodził z rodziny kolejarzy, postanowił pójść zupełnie inną drogą. Uczęszczał do liceum plastycznego w Krakowie, a następnie rozpoczął naukę w krakowskiej PWST (obecnie Akademia Sztuk Teatralnym im. Stanisława Wyspiańskiego).

W 1969 roku, tuż po ukończeniu studiów, dostał angaż w Teatrze Rozmaitości (dziś Teatr Bagatela). Zagrał wówczas główną rolę w spektaklu „Nos” Mikołaja Gogola i zdobył uznanie publiczności.

– Po ukończeniu PWST, to właśnie Teatr Bagatela, który wówczas nazywał się „Rozmaitości”, stał się miejscem jego pierwszego zawodowego angażu. Panie Jerzy, nie sposób napisać, jak bardzo będzie nam Pana brakować. Będziemy tęsknić za Pana kunsztem, dobrocią, dystansem, dowcipem. Składamy wyrazy najgłębszego współczucia Rodzinie i Najbliższym – napisał zespół Teatru Bagatela w Krakowie.

Legendarna rola w „Dziadach”

Jerzy Trela związał się także ze Starym Teatrem i szybko udowodnił, że posiada niezwykły talent aktorski. Rola Konrada w „Dziadach” reż. Swinarskiego przyniosła mu uznanie krytyków i na stałe zapisała się w historii polskiego teatru.

Teatr Słowackiego, publikując w mediach społecznościowych wspomnienie o Jerzym Treli, podkreślił, jak wiele krakowski teatr zawdzięcza zmarłemu aktorowi.

– Wielki aktor, pedagog, człowiek niewypowiedzianej dobroci i skromności, Honorowy Obywatel Miasta Krakowa. Jego dystans do patosu i niechęć do nadużywania słów nie pozwalają nam dziś na nic więcej poza przywołaniem w myślach i w pamięci wszystkich jego wielkich ról, na czele z Konradem z Dziadów i Wyzwolenia – ról, bez których nie byłoby legendy Starego Teatru i legendy Konrada Swinarskiego. A przede wszystkim nie byłoby krakowskiego teatru – takiego, jaki ukształtował nas samych.

Nigdy nie przestaniemy być wdzięczni Panu Jerzemu za współpracę z naszym Teatrem im. J. Słowackiego i za przyjaźń, jaką nam okazywał. Był na naszej scenie Masynissą w Irydionie i królem Learem. Dla nas był i pozostanie na zawsze – Mistrzem. Przekazujemy wyrazy głębokiego współczucia Rodzinie, Przyjaciołom i wszystkim Bliskim Pana Jerzego Treli – czytamy na facebookowym profilu Teatru Słowackiego.

Honorowy Obywatel Krakowa

11 maja Rada Miasta Krakowa przyznała Jerzemu Treli tytuł Honorowego Obywatela Krakowa. W uzasadnieniu podkreślono, iż jego kreacje teatralne i telewizyjne stanowią niedościgniony wzorzec sztuki aktorskiej. Pamiątkowy dyplom aktor miał odebrać 8 czerwca.

Hołd dla Jerzego Treli

W głównej siedzibie Urzędu Miasta Krakowa została dziś wystawiona księga kondolencyjna dla tych, którzy chcą pożegnać wybitnego aktora. Pierwszy wpis złożył w niej prezydent Jacek Majchrowski.

– Głęboko poruszeni żegnamy naszego nieodżałowanego Mistrza – fundament współczesnych scen krakowskich, jednego z najwybitniejszych polskich aktorów w najnowszej historii teatru. Zawsze serdecznego profesora, uwielbianego wychowawcę i oddanego mentora nowych pokoleń adeptów sztuki scenicznej, wzór i inspirację dla artystów.

Kraków zawdzięcza Mu swój teatralny rozkwit. Na deskach STU, Rozmaitości i Starego Teatru Jerzy Trela nieprzerwanie, każdym swoim spektaklem uchylał przed nami – wierną widownią – rąbka Absolutu. Musimy pożegnać dziś przewodnika, który od wielu dekad zabierał nas w niezwykłe sceniczne podróże.

To dla nas bardzo trudne rozstanie. Ale bądźmy wdzięczni, że przez tyle lat dane nam było cieszyć się obecnością tak wyjątkowego artysty i cudownego człowieka. Jak napisał Mrożek: „Śmierć... wspaniała forma. (…) Tylko trochę nieżyciowa" – czytamy we wpisie prezydenta Krakowa.

Księga kondolencyjna będzie dostępna od poniedziałku do piątku w godz. 8.00–19.00 do dnia pogrzebu. Na stronie miasta została uruchomiona także internetowa księga kondolencyjna.

comments powered by Disqus